Pojemniki IBC i opakowania zwrotne

Czym są pojemniki IBC i mauzery

Pojemniki IBC (DPPL), potocznie nazywane mauzerami, to sztywne zbiorniki o pojemności najczęściej 1000 litrów, osadzone na palecie, wykorzystywane do transportu i magazynowania cieczy, past oraz materiałów sypkich. Obok palet EUR i EPAL są jedną z najczęstszych form opakowań zwrotnych, czyli nośników, które po dostarczeniu towaru wracają od kontrahenta do nadawcy i trafiają z powrotem do obiegu zamiast na złom. Do tej samej grupy zalicza się też skrzynki i inne pojemniki wielokrotnego użytku, dlatego w praktyce warto patrzeć na nie jako na jeden, wspólnie zarządzany obszar gospodarki opakowaniami zwrotnymi, a nie osobne, niepowiązane ewidencje.

W użyciu spotyka się pojemniki nowe, regenerowane oraz pojemniki RECO, łączące nowy wewnętrzny zbiornik z HDPE z odnowioną, ocynkowaną ramą stalową po przeglądzie technicznym. Wyższa wartość jednostkowa w porównaniu z paletą oraz obowiązek okresowego czyszczenia i przeglądu przed ponownym napełnieniem sprawiają, że każdy dzień przestoju, zagubienia lub opóźnionego zwrotu kosztuje więcej niż w przypadku zwykłego nośnika drewnianego.

Dlaczego ewidencja i rozliczanie obiegu są ważne

Bez osobnej ewidencji firma łatwo traci orientację w tym, gdzie dany pojemnik się znajduje, w jakim jest stanie technicznym i czy kontrahent nie przekroczył terminu zwrotu. Arkusz kalkulacyjny nie pilnuje spójności wpisów, nie ostrzega o przeterminowanym zwrocie i nie łączy się z dokumentami magazynowymi ani systemem ERP - błędy ujawniają się dopiero przy uzgadnianiu salda z kontrahentem, gdy trudno już ustalić, na którym etapie obiegu nośnik zniknął.

Studio PWS.net prowadzi dla każdego pojemnika osobną kartotekę z historią operacji, aktualną lokalizacją, statusem technicznym i terminem, do którego kontrahent powinien go zwrócić. Wydanie z magazynu potwierdza dokument WZ, a zwrot - dokument PZ; oba są powiązane z kartoteką konkretnego nośnika i od razu aktualizują saldo danego kontrahenta. Zależnie od skali obiegu system wspiera identyfikację kodami kreskowymi lub QR do ręcznego skanowania, tagami RFID odczytywanymi bramkami bez bezpośredniej widoczności, a przy nośnikach opuszczających teren firmy na dłużej - również lokalizatorami GPS. Zasady projektowania takiego rozwiązania i pełną listę funkcji potrzebnych do obsługi cyklu życia nośnika opisaliśmy w poradniku jak zaprojektować WMS do śledzenia pojemników zwrotnych.

Ewidencja pojemników IBC działa w Studio PWS.net na tych samych zasadach co gospodarka paletowa - ze wspólnymi saldami, dokumentami i integracją z ERP i WMS, dzięki czemu firmy obsługujące jednocześnie palety i nośniki specjalistyczne prowadzą cały obieg w jednym systemie. Rozwiązanie rozwijamy od 2008 roku, z wdrożeniami w Polsce, Niemczech i Czechach.

Czym obieg pojemników IBC różni się od obiegu palet

Pojemnik IBC bywa traktowany jak „paleta ze zbiornikiem”, ale kilka różnic realnie zmienia sposób prowadzenia ewidencji:

• Wartość jednostkowa jest wielokrotnie wyższa. Zagubienie jednego pojemnika kosztuje tyle, co utrata kilkudziesięciu palet, więc ewidencja sztukowa opłaca się tam, gdzie przy paletach wystarcza ilościowa.
• Nośnik ma stan techniczny i historię napełnień. Przed ponownym użyciem konieczne bywa czyszczenie i przegląd, a to znaczy, że pojemnik dostępny fizycznie nie zawsze jest dostępny operacyjnie.
• Liczy się tożsamość konkretnej sztuki, nie tylko liczba. Przy paletach wymiana sztuka za sztukę jest normą; przy pojemnikach ważne bywa, który egzemplarz wrócił i co było w nim wcześniej.
• Czas przetrzymania kosztuje więcej. Dzień przestoju pojemnika u kontrahenta obciąża rozliczenie mocniej niż analogiczny dzień palety.
• Warianty wykonania różnią się cyklem życia. Pojemnik nowy, regenerowany i RECO mają inną trwałość i inne zasady dopuszczenia do ponownego napełnienia.

Warianty pojemników IBC a sposób ewidencji

Wybór wariantu wpływa nie tylko na koszt zakupu, ale i na to, jak szczegółowo trzeba prowadzić kartotekę nośnika.

Warianty pojemników IBC - budowa, typowe zastosowanie i wymagany zakres ewidencji

Wariant	Budowa	Typowe zastosowanie	Zakres ewidencji
Nowy	Fabrycznie nowy zbiornik HDPE i rama stalowa	Produkty spożywcze, farmaceutyczne, wymagające czystości	Kartoteka sztukowa z numerem seryjnym i historią napełnień
Regenerowany	Umyty i przebadany pojemnik po wcześniejszym użyciu	Chemia techniczna, oleje, produkty przemysłowe	Kartoteka sztukowa plus data ostatniego przeglądu i mycia
RECO	Nowy zbiornik HDPE w odnowionej, ocynkowanej ramie	Kompromis kosztowy tam, gdzie liczy się czystość wnętrza	Jak wyżej, z dodatkowym oznaczeniem historii ramy
Paleta EUR / EPAL (dla porównania)	Drewniany nośnik znormalizowany 1200 x 800 mm	Towary paczkowane i jednostki ładunkowe	Zwykle ewidencja ilościowa per typ i kontrahent

Wniosek praktyczny: przy paletach zwykle wystarcza ewidencja ilościowa, natomiast pojemniki IBC opłaca się prowadzić sztukowo, z osobną kartoteką każdego egzemplarza. Studio PWS.net obsługuje oba tryby jednocześnie, więc firma obracająca paletami i pojemnikami nie musi prowadzić dwóch osobnych systemów ani uzgadniać sald w dwóch miejscach.

Poniżej znajdziesz poradniki poświęcone zarządzaniu pojemnikami IBC - od organizacji przestrzeni magazynowej po dokumentację i automatyzację obiegu.

2 poradniki tematyczne